beeldhouwwerk van Mirjam Jansen
Joke Visser Management Ondersteuning
het creativiteitscentrum voor de gemeente Heumen
creatieve zomercursussen op schiermonnikoog en montmedy
Joke Visser management ondersteuning en support
Jeroen's weblog over paarden. Het weblog van Jeroen Bors. Paardrijden. De namen zijn fictief, dat heeft overigens meer te maken dat ik geen namen kan onthouden, dan dat ik rekening houd met de mensen. Omdat ik hilarisch tracht te zijn kan het hier en daar een beetje overdreven of bagatelliserend zijn.Ik ben een dierenliefhebber vroeger wilde ik zelfs dierenarts worden, maar ik was bang dat indien ik iets liefs en pluizigs zou moeten laten inslapen ik harder aan het huilen ben dan de eigenaresse of eigenaar. Uhm… dat houdt dus in dat ik een enorm respect heb voor mensen die op een professionele wijze liefdevol om kunnen gaan met dieren. Ik heb gelukkig ook geen allergieën en mijn opvoeding werd onder andere gekenmerkt door de vele huisdieren; konijnen, vissen, honden en een paard waarmee ik veel plezier heb gehad. (en hopelijk ook andersom.) Dieren zijn nu eenmaal geen apparaten, maar hebben constante aandacht nodig of het nu een hond is of een vis… Als ze zelfs nog bereidt zijn om mij les te geven, dan is het helemaal petje af.Daarnaast kan ik mij niet voorstellen dat er iemand te vinden is die mijn idioterie leest, laat staan kan lezen. Mijn eerste en tevens ook laatste rijles was ruim 16 jaar geleden.Ik was toen klein, het paard groot en tot overmaat van ramp had ik ook nog eens hoogtevrees Dus toen ik, na wat licht verzet van het paard, om de nek hing van dit edele dier besloot ik een andere hobby te zoeken zoals schelpen verzamelen.Inmiddels zijn we dus 16 jaar verder en blijkt mijn schelpen verzameling tegenwoordig voor de helft strafbaar te zijn, dankzij het langzaam uitsterven van diersoorten, mede veroorzaakt door vervuiling, overbevissing en een handjevol fanatieke schelpenverzamelaars. Door stom toeval kwam ik weer op de manage waar het allemaal begon. De paarden waren nog steeds groot, maar met mijn lichaamslengte van één meter negenentachtig kon ik er in ieder geval over de dieren heen kijken.Kortom: de eerstvolgende vrijdag had ik na 16 jaar mijn tweede eerste les….Mijn tweede eerste les.Gelukkig heb ik een vader die een ervaren ruiter is, wat inhoud dat ik de nodige spullen kon lenen. Handig want ik was nog niet echt overtuigd van mijn kunnen en dan is zonde van je geld om meteen alles aan te schaffen. Hoewel je met een strakke zwarte rijbroek en laarzen mooi in je vrije tijd Zorro kunt spelen.Mocht je nu niet in staat zijn om bijvoorbeeld een broek te lenen kiest dan voor een broek zonder naden aan de binnenkant van je benen. Dit schuurt namelijk op het zadel, zodat je er een enorm plezierig schraal gevoel aan overhoudt.Daarnaast was ik ook bang dat ik emotioneel zou worden op het moment dat ik weer in het zadel zat, immers zestien jaar geleden betaalde mijn ouders de lessen en nu moest ik het allemaal zelf ophoesten. Wat extra kostbaar was omdat ik besloot privé lessen te nemen, dit had te maken omdat ik dacht, dat indien ik wederom om de nek van een paard zou hangen, het extra pijnlijk zou zijn als er een groepje omheen staat. Het beeld van ruiters hoog ten paard die allemaal naar je wijzen en hardop zouden uitlachen plaagde mij.De opluchting was dan ook groot toen ik in de binnenrijbaan stond (bak) en ik zag dat men vanuit de kantine een keurig overzicht had en dus iedereen aan de bar kon meegenieten van mijn eerste capriolen. (Aaargh!) 20:30 Daar zat ik dan aan de bar en ondanks dat alles in mijn lichaam smeekte om alcohol bestelde ik een cola puur. Vanuit mijn positie kon ik mooi het groepje wat les had opserveren, waarbij direct opviel: waar zijn de mannen gebleven? Bij ponyrijders had ik al verwacht dat dit voornamelijk tienersmeisjes zijn met allemaal een bodywarmer op de groei. Maar goed! Allemaal dames dus. Daarbij maak ik mij wel zorgen over de toekomst. Ik heb namelijk een vooropleiding gedaan op de Kunstacademie (niet afgemaakt) en ook daar viel mij op dat de klassen uitpuilden met vrouwen. , Wat vroeger toch andersom het geval was.De zorgen die ik maak is dat meer vrouwen voorheen mannendingen overnemen en ik verwacht anno tweeentwintigste eeuw dat wij mannen voornamelijk werkloos achterblijven en hooguit wat mogen klussen rond het huis. (mits dit niet al te technisch is) Een kwartier voordat ik dacht dat de les begon werd ik al opgehaald met verzoek de volgende keer eerder te klaar te staan. Beginners foutje. De dame die les gaf oogde streng doch rechtvaardig. Het type wat je duidelijk maakt wat je moet doen, maar op een manier dat je niet denkt bekijk het maar. Wel had ik meteen meelij met mijn lespaard. Alle paarden uit het groepje gingen keurig op stal en alleen dit paard bleef achter in de bak. Meteen voelde ik mij schuldig ten opzichte van het dier, alsof ik een baas ben die op vrijdag middag vlak voordat de tent dicht gaat aan één persoon meedeel dat hij nog een uurtje moet overwerken terwijl de rest vrolijk de kroeg induikt.Ik zag hoe het beest zijn vriendjes nastaarde die allemaal keurig geborsteld en gepoetst werden voordat ze op stal gingen. Ik besefte gelijk dat dit het begin is van een stevige basis van een goede vriendschap tussen mens en dier. Eenmaal in het zadel (tip: ga niet neerploffen, maar doe het netjes en rustig.) kom ik een glimlach niet onderdrukken, niet van de zenuwen, maar omdat ik geheel tot rust kwam Na wat basis elementen zoals je zit, handen, teugels, beugels, houding, zit, nogmaals je handen, teugels etc reed ik mijn eerste rondje. Tijdens dit rondje kon ik het gevoel van kermis paardje niet onderdrukken, (opwarm en voorbereidingfase) totdat we echt aan slag gingen! De bak is namelijk voorzien van de letters (klok mee) A, K, E, H, C, M, B en F plus nog wat denkbeeldige letters, hetgeen erg handig is als je licht woordblind bent. Een cirkel bestond bij mij vooral uit halve eieren, vierkantjes, driehoeken echt alles behalve een cirkel (cirkel = Volte). Een rechte lijn leek meer op een dronkeman rit dan een rechte lijn. Kortom de charme van het paardrijden, immer zit je op een paard en niet op een motor. Eerlijk gezegd vond ik het fantastisch! Een beest wat lekker eigenwijs is en duidelijk jouw laat werken, wat ook volkomen terecht was want ik bakte er weinig van. Bij paardrijden komt het ook op ritme aan. Dit gevoel voor ritme heeft mij al de nodige ruzies in de disco bezorgd alsmede het schaamrood op de kaken van menig vriendinnetje tijdens vergeefse pogingen om mij soepel te laten dansen. De les beviel mij wel. Ik heb een nieuwe afspraak gemaakt en aangezien ik er toch was.. ..blijven plakken aan de bar.. ..uiteraard om kennis op te doen.Gedrag Omgaan met paarden.Ik verdeel dierenliefhebbers altijd in twee groepen: 1Dierenliefhebbers die dieren vermenselijken op emotioneel vlak.2Dierenliefhebbers die dieren als dieren blijven zien. (wat ook weer niet wil zeggen dat je geen emotionele band aangaat.) Het is belangrijk hoe je moet omgaan met dieren en vooral hoe om te gaan met het natuurlijke gedrag van een dier. Want ondanks veel trainen zal een dier altijd zijn instincten behouden, al kun je wel leren hier mee om te gaan. (zoals een paard verkeersmak te maken, toch kan een paard schrikken van een auto.) Vroeger had ik een hond die nooit iemand kwaad deed maar toch één keer heeft gebeten. Ze zag namelijk een auto niet aankomen en toen heb ik haar bij de nek gegrepen om snel weg te trekken. In een schrikreactie beet ze mij, daarna schrok ze weer van haar bijtreactie en liet mij ook meteen los. Ik wist dat de hond mij niet beet omdat ze boos was, maar omdat ze haar instinct volgde. En natuurlijk schrok ik zelf ook wel een beetje.Houdt er dus altijd rekening mee dat een paard soms anders kan reageren dan jij zou verwachten. Dat is niet persoonlijk, maar instinctief bedoeld.Veel paarden zijn moeilijk om snel een hechte band mee te krijgen, al herkenen de meeste paarden op de manege mijn tas met paardensnoepjes wel! Mmm Vluchtdier. Een paard is een vluchtdier, maar kan ook schoppen en bijten. Benader een paard daarom altijd voorzichtig. Je kunt gewoon naar hem/haar toelopen, maar laat weten waar je bent zodat het paard niet hoeft te schrikken. Een paard kan op de steppe in de wilde natuur namelijk goed om zich heen kijken en tijdig weglopen. Dat is in een stal wel anders.Wat moet je vooral niet doen:Paarden van achteren benaderen, rennen, gillen, lawaai maken (bijvoorbeeld dingen laten vallen) snelle bewegingen maken. Slordig zijn met spullen die in de weg kunnen staan. (en waar jij of je paard overheen kunnen struikelen.)Wat moet je wel doen:Zorgen dat een paard je ziet. (vaak fluit ik altijd zachtjes een deuntje, paarden hebben een goed gehoor en horen mij al aankomen voordat ze mij zien.) rustig lopen. Vooral ook goed nadenken wat je gaat doen. (dus mocht je achter een paard staan niet twijfelen wat je ook al weer moest doen.) En eerst de situatie inschatten, staat er een staldeur open? Komt er een auto aan? (sommige domme autorijders willen wel een toeteren en dan kan een paard schrikken.) Lopen er andere paarden? (bijvoorbeeld in een wei)Een paard passeren.Ikzelf ga, als ik langs een paard moet(en ik kan het paard niet opzij duwen) meestal voorlangs (onder de hals door) en als het echt niet anders kan achterlangs. Daarbij zorg ik ervoor dat het paard mij ziet aankomen en raak meestal het paard aan. Een paard kan namelijk niet zien wat er achter hem/haar gebeurt. Overigens sta je dan zo dichtbij dat, mocht een paard toch schoppen, je niet de volle lading krijgt, die je wel krijgt als je een meter achter het paard staat, omdat dan het hele been gestrekt is. Uiteraard zorg je ervoor dat als er iemand op zit hij/zij jou ook ziet! Zelf vluchten.Zorg er ook altijd voor dat je zelf weg kunt! Ga niet in een hoekje van een stal staan, tussen paarden in een weiland of tussen een muur en een paard. Ga ook niet op de grond zitten tijdens het poetsen. Zorg altijd dat je snel weg kunt lopen. Verstandig is het ook om dingen niet alleen te doen, vertel mensen wat je gaat doen. Mocht je lang wegblijven, dan weten ze waar ze moeten kijken.Kortom wees alert, denk goed na wat je gaat doen, vraag hulp als je ergens niet uitkomt of twijfels hebt en houd in je achterhoofd dat paarden dieren zijn. Veel ongelukken gebeuren door onoplettendheid.Kledingtips: Veel maneges hebben gelukkig leen laarzen en caps. Kijk voordat je kleding aanschaft vooral om je heen en vraag na waar je het beste inkopen kunt doen. Kortingpasjes zijn vaak handig als je een eigen paard hebt en veel moet inkopen, maar meestal doe je best lang met dezelfde kleding. Schoeisel. Als je voor het eerst begint met paardrijden is de aanschaf van rubberen rijlaarzen aan te bevelen. Voordelen zijn namelijk dat ze niet alleen goedkoop zijn, maar ook goed zitten en gemakkelijk schoon te houden zijn. Daarnaast zijn ze waterdicht en dat is erg handig als je een paard moet poetsen. Het is niet handig om gymschoenen aan te trekken, omdat deze wel een willen haken in de beugels. (been there, done that.. ) Valhelm: Een valhelm (cap) is verplicht, laat je informeren in de winkel, maar ook bij de manege. Een aantal maneges eisen namelijk dat een cap EN 1384 goedgekeurd is. Bij alle maneges is een cap sowieso verplicht. Een cap werkt hetzelfde als een valhelm van een motorrijder, dus als je deze helm laat vallen verliest het gelijk zijn bescherming en moet je een nieuwe kopen. (duur grapje dus.) Kijk bij aanschaf van een cap ook of deze goed schoon te maken is in verband met zweet en stof. Laat je overigens niet afschrikken door “stoere” verhalen en mensen die zweren dat zonder helm het veiliger is. De paardensport is niet zonder risico, verzekeringen kunnen moeilijk doen, daarnaast rij je voor jezelf en niet de ander. Als je veel buitenritten maakt zou je zelfs nog een rugbeschermer kunnen overwegen. Rijbroek. Ooit heb ik in het zadel gezeten met mijn spijkerbroek aan, daar heb ik lang nog spijt van gehad! (schuurplekken op mijn benen) Omdat je altijd contact hebt met het zadel en paard moet je vermijden dat je last krijgt van drukplekken (zoals naden) Een rijbroek heeft dan ook geen naden aan de binnen kant en is meestal voorzien van een dikker stuk stof (of leer) op het zitvlak. Het is belangrijk dat een broek goed zit. Twijfel je, dan kun je beter verder kijken naar een andere broek.Bij de meeste winkels kun je op een zadel zitten om te passen (doe dit ook) zittend zit een broek soms anders dan dat je staat. Let vooral op dat er geen vouwen komen waar je contact hebt met je zadel. Tip: let ook op je ondergoed, de perfecte broek mist zijn werking als je een boxershort aan hebt. (been there, done that.. ) Strak (niet té strak natuurlijk) en naadloos ondergoed is aan te bevelen! Meestel geldt voor bovenstaande zaken: goedkoop is meestal duurkoop. (je hoeft geen dure merken te kopen als de kwaliteit maar goed is.) Bovenkleding In de winter heb ik een leger trui die niet alleen warm is, maar ook snel opdroogt (en gemakkelijk uit te trekken is op het paard.) daar onder draag ik poloshirts van de HEMA, lekker goedkoop, want na elke rit kan die toch de was in. Als het echt koud is heb ik ook thermo shirts. Een voordeel is dat je dan veel bewegingsvrijheid hebt. (een jas zit ongemakkelijk en is vaak te warm) Wel is het belangrijk dat je na de rit warm aankleed, daarom neem ik meestal een oude jas mee. In de zomer draag ik dezelfde goedkope poloshirts, vaak wel met een hemd eronder. Als je buitenritten maakt is het handig om een strak T-shirt te dragen met lange mouwen tegen insecten. (zoals teken) Een sportbeha lijkt mij soms wel handig om deze als dame te gebruiken.. maar meestal kom je daarr na 5 minuten rijden al achter. Handschoenen. Als je voor het eerst gaat rijden is het niet echt nodig om deze te dragen, tenzij het heel koud is. Handschoenen zijn vooral handig om de teugels beter vast te houden. En tijdens buitenritten zijn ze handig om takken we te duwen. Ikzelf draag altijd handschoenen als ik moet rijden, maar er zijn voldoende ruiters die dit niet nodig vinden. Al moeten beginnende ruiters niet verbaast zijn als ze blaren op hun handen hebben. Zweep. Veel maneges hebben zwepen liggen, dus als je voor het eerst gaat rijden is de aanschaf niet nodig. Groot misverstand van de zweep is dat je met een zweep je paard afranselt. Een zweep is een hulpmiddel waarmee je aanwijzingen geeft. Zo kun je als het paard moeilijk doet met richting (bijvoorbeeld telkens naar rechts wil lopen) de zweep tegen zijn schouder aan houden en zo te “blokken”. (niks slaan dus) En in het bos kun je vrij handig dazen van je paard weg zwiepen. Zwepen zijn er in verschillende maten en verschillen onderling ook veel. Beste is je laten informeren welke zweep voor jou het beste is. Sporen Als beginnend ruiter zijn sporen af te raden. Wil je ze toch gebruiken overleg dan eerst met de persoon die les geeft. Sporen zijn net als de zweep bedoeld als hulpen en niet als strafmiddel. Daarnaast reageert elk paard weer anders op hulpen zoals sporen en zwepen. Tot slot Voor alle kledingstukken geld eigenlijk dat ze comfortabel moeten zitten, handig is het als ze makkelijk wasbaar zijn (zweet, stof en vuil) Ikzelf vind dat je er netjes uit moet zien, maar het moet vooral handig zitten en niet te warm of te koud. Verder is veel toeters en bellen aan je kleding niet handig. Een paard kan afgeleid raken. Binnenkomen in een clownspak wordt meestal niet getolereerd. Maak je een buitenrit, dan is een reflexterend vest wel handig. Deze zijn niet duur en ook te koop bij autozaken. Omdat ik mij kan voorstellen dat er meer over paarden te vertellen is dan alleen mijn stommiteiten en beginnersfouten (die hardnekkig terugkomen) leek het mij handig om meer informatie te geven. Daarnaast ben ik verrast door de vele bezoekers die op deze site komen, wat ten gevolge heeft dat ik een lichte druk voel om met meer ambitie deze site te onderhouden. Wel moet ik erbij schrijven dat ik geen professionele binding heb met de paardensport en dat je voor echt diepgaande informatie beter naar sites kunt gaan als www.paardenpagina.nl of (en dat kan ook) boeken lezen. Daarnaast ben ik er al achter gekomen dat er meer wegen naar Rome leiden. Mijn advies is dan ook om altijd navraag te doen bij maneges, instructrices, instructeurs, winkels en mede ruiters. Niemand begint als professioneel ruiter en veel mensen vinden het juist prettig als je vragen stelt, want voor velen is paardrijden een passie waar je nooit over uitgesproken raakt. Domme vragen stellen bestaat niet, wel domme dingen doen omdat je het niet van te voren hebt gevraagd. (en hier spreekt een ervaringsdeskundige.) Mocht je desondanks denken “ ach, zo erg zal het toch niet zijn”, dan kun je rustig verder lezen. En mocht je zelf ideeën en/of aanvullingen hebben dan kun je mij altijd mailen.